Среда, 25 ноябряДзержинский район: новости - афиша - реклама
Shadow

Год малой родины

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 9

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 9

Год малой родины, Общество
Люблінская унія. Карціна польскага мастака Я. Матэйкі Першая палова XVI стагоддзя для Вялікага Княства Літоўскага – гэта быў не толькі перыяд, калі ў шматлікіх войнах выпрабоўваўся на моц баявы дух паспалітага рушання. Як сведчылі падзеі, на палях бітваў ім не заўсёды спрыяў поспех. А вось у астатнім, асабліва ў намаганнях па набыцці для сябе новых прывілеяй і адстойванні карпаратыўных інтарэсаў, яны праявілі сапраўдную ўпартасць.  Хроніка ваенных падзей таго часу наглядна падцвердзіла, што “абарона земская” з яе маруднай мабілізацыяй войска, недасканалым узбраеннем і недастатковай ваеннай падрыхтоўкай апалчэнцаў, перастала адпавядаць патрабаванням часу. Вайсковыя шэрагі паспалітага рушання не маглі больш эффектыўна супрацьстаяць агрэсіі замежных краін, якія для ваенных мэтаў ус
Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 8

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 8

Год малой родины, Общество
Вайна як сродак высвятлення міжнародных адносін для Вялікага Княства Літоўскага была звычайнай з’явай. Ужо самы пачатак XVI стагоддзя адзначыўся агрэсіўнымі намерамі з боку Маскоўскага княства. Хутка набіраўшая моц усходняя суседка адкрыта заявіла аб сваёй гістарычнай ролі як збіральніцы старажытнарускіх зямель, а таму стала патрабаваць вяртанне тых тэрыторый, якія былі далучаны да ВКЛ у выніку заваявальных паходаў Альгерда і Вітаўта. Да таго ж, яна заняла прынцыповую пазіцыю па пытанні абароны інтарэсаў праваслаўнага насельніцтва, якое ў межах літоўскай дзяржавы адчувала ціск з боку польскага каталіцызму. Балючыя паражэнні Сітуацыя пачала абвастрацца, калі ў канцы XV стагоддзя аб сваім намеры перайсці на службу да Маскоўскага ўладара Івана III аб’явілі князі Вератынскія, Бялеўс
Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 6

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 6

Год малой родины, Общество
Працэс фарміравання феадальнага грамадства ў Вялікім Княстве Літоўскім у асноўным завяршыўся да першай паловы XVI стагоддзя. Сярод прывілеяванага саслоўя ўсё большы вес набірала шляхта, якая, пад уплывам шматгадовага суіснавання ва ўмовах Крэўскай уніі, набыла шмат агульных класавых прыкмет са сваімі суседзямі з Польшчы. Аднак і ў гэтых умовах яна змагла захаваць нямала спецыфічных нацыянальных рыс. Трэба прызнаць, што шляхецкае саслоўе на Койданаўшчыне з самага пачатку мела неспрыяльныя ўмовы для развіцця. Справа ў тым, што яе землі працяглы час належалі да вялікакняжацкага дамена. Гэта была асноўная крыніца паступлення грашовых сродкаў у дзяржаўны бюджэт, а таму вялікі князь літоўскі не дзяліўся з кім папала сваім галоўным багаццем. Канешне, калі ўзнікала патрэба, койданаўскія баяры і
Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 4

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 4

Год малой родины, Общество
Пасля пышнай цырымоніі пахавання Вітаўта, які не пакінуў пасля сябе нашчадкаў па мужчынскай лініі, адразу ж востра паўстала пытанне аб пераемніку на вялікакняжацкі трон. Састарэлы Ягайла выношваў ідэю аб далучэнні Вялікага Княства Літоўскага да Польскай Кароны, але ён ужо дрэнна кантраляваў сітуацыю. У барацьбу за перадзел улады ўступілі малодшыя з нашчадкаў Альгерда і Кейстута. Узброенае супрацьстаянне паміж імі ўцягнула краіну ў працяглую грамадзянскую вайну, якая доўжылася з 1432 па 1438 гады і ахапіла значную тэрыторыю Беларусі, Украіны і Літвы.                                       Свідрыгайла   &n
Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 3

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 3

Год малой родины, Общество
  У перыяды праўленняў Гедыміна, Кейстута і Альгерда Вялікае Княства Літоўскае значна пашырыла свае межы і па сваіх памерах сапраўды стала адпавядаць сваёй назве. Але яе магутнасць падрывалася адсутнасцю моцнай цэнтральнай улады і другімі фактарамі, якія паслаблялі дзяржаву і пагражалі яе распадам. На мяжы грамадзянскай вайны Так, сістэма зямельных падараванняў, якая пачалася яшчэ пры Гедыміне, прывяла да таго, што значныя тэрыторыіі вялікай дзяржавы пачалі драбніцца на ўдзельныя княствы, дзе гаспадарылі нашчадкі вялікіх князёў літоўскіх. Пярэстасць карціны дапаўнялі ўсходнерускія князі, якія хоць і прысягнулі на вернасць вялікаму князю літоўскаму, але працягвалі захоўваць адносную самастойнасць. Пачало ўзвышацца і прыдворнае баярства, якое паступова ператваралася ў б
Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 2

Погляд у мінулае: Койданаўская шляхта. Ч. 2

Год малой родины, Общество
Развіццё феадальных адносін у XIII--XIV стагодзях абумовіла саслоўны падзел тагачаснага грамадства ў Вялікім Княстве Літоўскім. Сярод гэтых катэгорый насельніцтва асобае месца заняло баярства, з якога пачалося фарміраванне складу “людзей служылых”. Іх галоўным заняткам стала ваенная справа і абарона інтарэсаў феадала, якому яны прысягнулі на вернасць. У гэты працэс патупова ўцягвалася і насельніцтва Койданаўшчыны.        На зямлі продкаў Крутагор’е, як раней звалася наша мясцовасць, было заселена людзьмі здаўна. Як сведчаць археалагічныя даследванні, сляды сваёй гасадарчай дзейнасці яны пакінулі з часоў, якія датуюцца эпохамі мезаліту і неаліту. Асноўным іх заняткам былі рыбалоўства, паляванне і збіральніцтва. Са з’яўленнем больш дасканалых прылад працы стараж
Праздник деревни Победное. Наш фоторепортаж

Праздник деревни Победное. Наш фоторепортаж

Год малой родины, Топ-новости
«Уголок сердцу – милый, дорогой» – так назывался праздник деревни Победное, куда, отложив свои дела и заботы, ясным субботним днем собрались представители разных поколений. Это достойные и трудолюбивые люди, которыми может гордиться не только их малая родина, но и вся Минщина. Первое упоминание о местечке Ракоедовщина – такое название было у нынешней деревни – относится к далекому 18 столетию, тогда это было владение Радзивиллов, в нем насчитывалось 14 дворов и 61 житель. В застенке выращивали, ели и продавали раков, так он и получил свое название. Шли годы: Ракоедовщина в разные годы была в составе Российской империи, Литовско-Белорусской ССР, национального польского Рубилковского сельсовета. С 1932 года деревня относится к Дзержинскому району, а с 1964-го
Не хлебом единым: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 3

Не хлебом единым: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 3

Актуально, Год малой родины
Мастер спорта по городкам Леонид Быстрый (справа) поздравляет своего брата Романа с успешным выступлением на соревнованиях. 1965 год Дружный коллектив артели «Красный штамповщик» был первым в районе не только по производственным показателям, но и служил примером в организации культурно-массовых мероприятий. О том, какими интересами и увлечениями жили бывшие фронтовики и молодежь в послевоенные годы, рассказывает ветеран предприятия Александр Павлович Бирюков. Жизнь в стране постепенно налаживалась. В 1947 году советское правительство отменило карточную систему, одновременно была проведена денежная реформа, заметно укрепившая курс рубля. Цены на продукты не только не повышались, но и к праздничным датам имели тенденцию к снижению. Полки магазинов наполнялись недорогими товарами и про
Ступени роста: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 2

Ступени роста: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 2

Год малой родины, Общество
Директор завода А. П. Ратобыльский и кавалер трех орденов Славы И. С. Шмея возглавляют праздничную колонну предприятия. 1963 год Первые послевоенные годы были отмечены не только чувством гордости за Победу, но и осознанием того, что нужно как можно быстрее возвращаться к мирной жизни, направить все усилия на восстановление разрушенного войной народного хозяйства. Как трудился и чем жил в этот период коллектив артели «Красный штамповщик», вспоминает очевидец и участник тех событий Александр Павлович БИРЮКОВ. Старейшее предприятие Дзержинска одним из первых смогло преодолеть последствия оккупационного периода и приступить к выпуску товаров первой необходимости, пользующихся спросом у населения. Бывшие фронтовики и молодежь, не считаясь со временем, активно включились в работу, выполн
И в бою, и в труде: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 1

И в бою, и в труде: как возрождался «Красный штамповщик» (ДОМЗ). Ч. 1

Год малой родины, Общество
Победный май 1945 года принес долгожданный мир на нашу землю. Изгнав ненавистного врага, народ-победитель сразу же приступил к восстановлению разрушительных последствий войны. Демобилизовавшиеся солдаты и офицеры, сменив военную форму на рабочую, быстро включались в производственный процесс. О том, как возрождался флагман районной индустрии артель «Красный штамповщик», впоследствии выросший в Дзержинский опытно-механический завод, и о людях, которые на своих плечах вынесли всю тяжесть послевоенного времени, рассказывает свидетель и участник тех событий Александр Павлович Бирюков.  – В числе первых предприятий, где закипела работа после освобождения района от фашистов, стала артель по выпуску скобяных изделий «Красный штамповщик». В конце 1945 года коллектив возглавил бывший фрон